Pułapki na szerszenie i osy: wykonanie własnoręczne i zasady stosowania

Podstawę diety szerszeni stanowią głównie owady. Dlatego właśnie szerszenie i osy są dobrymi pomocnikami ogrodnika czy działkowca w walce o plony. Są w stanie niszczyć znaczną ilość szkodliwych dla roślin uprawnych owadów, często takich, których nie jedzą ptaki.

Jednak taka pomoc jest dobra tylko pod warunkiem, że same osy i szerszenie gnieżdżą się gdzieś w okolicy, a na posesję przylatują jedynie w celu zdobycia pożywienia. Jeśli natomiast owady te postanowią zamieszkać tuż przy domu, a w najgorszych przypadkach – wewnątrz pomieszczeń lub bezpośrednio na podwórku, należy je usuwać, ponieważ takie sąsiedztwo stanowi realne zagrożenie dla zdrowia człowieka. Do pozbycia się takich nieprzyjemnych gości zwykle używa się pułapki na szerszenie.

Uwaga

Dla osoby o wysokiej wrażliwości na jady owadów jedno ukąszenie osy, a tym bardziej szerszenia, może być śmiertelnie niebezpieczne. Jad szerszenia i osy wywołuje silną reakcję alergiczną i może prowadzić nawet do wstrząsu anafilaktycznego. Największe zagrożenie owady te stanowią dla dzieci – w przypadku poważnych ukąszeń u dziecka może wykształcić się wrażliwość i na całe życie żądlące owady będą stanowiły dla niego duże zagrożenie.

W każdym konkretnym przypadku należy umieć dobrać odpowiednią metodę walki z osami i szerszeniami.

Często to właśnie pułapka staje się optymalnym sposobem pozbycia się ich. Jednak, jak to mówią, każda reguła ma swoje wyjątki…

Opinia

„Ja na swojej działce wyłapałem szerszenie prostą plastikową butelką. Odcinamy jej górę, odwracamy ją szyjką w dół i wkładamy do dolnej połówki. Wcześniej nalałem tam szklankę piwa i dodałem miód. W ciągu tygodnia złapałem nieco ponad 20 szerszeni, a dziś jeszcze 2”.

Aleksander, Kursk

 

Kiedy pułapki są lepsze od innych metod walki

Pułapka na osy i szerszenie idealnie nadaje się do odławiania owadów na tych działkach, gdzie nie ma ich gniazda. Wyjaśnienie tego faktu jest proste – jeśli szerszenie z ogrodu warzywnego lub sadu nie będą wracać do swojego siedliska z powodu wpadnięcia w pułapkę, już po kilku tygodniach całkowicie przestaną odwiedzać to miejsce.

Natomiast złapanie szerszenia w pasiece to już zadanie bardziej skomplikowane, ponieważ przynęty na niego mogą przyciągać także pszczoły. Ponadto same ule są bardziej pożądanym obiektem dla tych drapieżników niż zwykła miodowa przynęta.

W celu ochrony pasieki warto najpierw znaleźć samo miejsce umieszczenia gniazda szerszeni i powiesić pułapkę bezpośrednio obok niego. Przy odpowiedniej obserwacji określenie, gdzie mieszka szerszeń, jest dość łatwe – zazwyczaj owad ten osiedla się w zadrzewieniach niedaleko pól uprawnych, dlatego ich gniazdo można odkryć czasem już podczas jednej wycieczki.

Opinia

„Ja kiedyś za młodu przepędzałem szerszenie z działki i szukałem ich gniazd. Ciekawy proces, ale męczący. Znaleźć szerszenia, złapać, oznaczyć, wyśledzić… Za to działa na pewno. Teraz tylko wieszam pułapki obok ich uli, ale od razu, już od kwietnia. Rezultat: nigdy szerszenie nie ruszają pasieki. Ale łapią się regularnie do końca lata, i to w dużych ilościach”.

Igor, Kijów

Ponadto pułapka na osy i szerszenie może być używana we wszystkich sytuacjach, gdy nie ma pośpiechu w pozbyciu się tych owadów. Na przykład walkę z osami warto prowadzić w okresie, gdy działka rekreacyjna nie jest odwiedzana. W takim przypadku pułapkę można powiesić tutaj i zostawić na kilka tygodni, a podczas następnego przyjazdu po prostu wyrzucić złapane owady.

Zdarzają się jednak sytuacje, gdy szerszenie i osy trzeba schwytać szybko i od razu: mogą przeszkadzać w niezbędnych pracach na działce lub wyraźnie szkodzić pasiece. W takim przypadku należy jak najszybciej zniszczyć ich gniazda. W tym celu po zmroku trzeba zdjąć samo gniazdo i zanurzyć je w wiadrze ze szmatką nasączoną amoniakiem. Drugim sposobem tępienia jest po prostu potraktowanie zdjętego gniazda środkami owadobójczymi.

Mimo pozornie prostych metod walki z szerszeniami, znane są przypadki, gdy do zniszczenia gniazd tych owadów trzeba było wzywać straż pożarną. Na szczęście takie sytuacje są dość rzadkie i w walce z osami i szerszeniami w większości przypadków można obejść się przy pomocy pułapek.

 

Jak i z czego zrobić pułapkę

Najprostsze, ale przez to nie mniej skuteczne pułapki na osy i szerszenie wykonuje się z dostępnych materiałów.

Zobaczmy, co i jak dokładnie można w tym celu wykorzystać:

• Plastikowa butelka – odcina się jej górną jedną trzecią, do dolnej części wlewa się słodką przynętę. Następnie odkręca się zakrętkę, a górną część butelki odwraca się i umieszcza w jej dolnej części. W ten sposób powstaje lejek, do którego szerszenie i osy łatwo wpełzają, ale nie mogą się wydostać, ponieważ szukają wyjścia wzdłuż krawędzi ścianek. Powstałą konstrukcję można uzupełnić, smarując szyjkę butelki wazeliną. Dzięki takiemu udoskonaleniu nawet szczególnie pomysłowe osobniki nie będą w stanie uczepić się szyjki i wydostać się z pułapki.
• Analogiczną konstrukcję wykonuje się ze szklanego słoika z zakręcaną pokrywką. W tym przypadku mocnym nożem wycina się w pokrywce krzyż, którego rogi zagina się do środka, a następnie na dno słoika wlewa się przynętę.
• Do wykonania nieco bardziej skomplikowanej pułapki potrzebny będzie cylinder z ocynkowanej blachy. Wewnątrz niego umieszcza się lejek z drobnej metalowej siatki wąską szyjką do góry. Górna część lejka powinna znajdować się nie wyżej niż 10-20 cm od górnej krawędzi cylindra. Cała konstrukcja jest ustawiana na cegłach, a od góry przykrywana starym sitem lub arkuszem drobnej siatki. Aby złapać szerszenia lub osę, pod cylinder należy umieścić kawałek mięsa lub ryby. W wyniku tych manipulacji owady zlatują się na przynętę, zwabione zapachem pożywienia, ucztują i instynktownie odlatują, wznosząc się do góry. Przez lejek trafiają do górnej części cylindra i aż do wyczerpania uderzają o górną siatkę. W tej pułapce można je co kilka dni truć dowolnym środkiem owadobójczym.

Wreszcie, dla tych, którzy z jakiegoś powodu nie mogą samodzielnie wykonać pułapki na osy i szerszenie lub wątpią w powodzenie, dziś w sprzedaży dostępnych jest wiele specjalnych urządzeń fabrycznych, które pozwalają złapać owady bez dużego nakładu czasu i wysiłku. Ważne jest tylko prawidłowe używanie tych pułapek.

 

Czym przyciągnąć szerszenie i osy

Osy i szerszenie można przyciągnąć dużą ilością produktów, od owoców po zepsutą rybę. Praktyka pokazuje, że najbardziej atrakcyjnymi przynętami dla nich są:

• mieszanka piwa z miodem lub po prostu słodzone piwo
• syrop o silnym zapachu
• sfermentowane maliny lub winogrona
• ryba.

Oczywiście, w każdym konkretnym przypadku należy zastosować właśnie tę przynętę, która nie będzie zakłócać atmosfery miejsca. Na przykład, na rybę z zapaszkiem zlecą się nawet te osy, które nigdy by nie odwiedziły terenu, ale dla człowieka przebywanie w pobliżu takiej przynęty nie jest zbyt przyjemne.

 

Kiedy i jak łapać szkodniki

Najlepszym czasem na umieszczenie pułapek jest wiosna, ponieważ w tym okresie latają tylko młode matki i pierwsze osobniki nowego potomstwa. Jeśli złapie się te szerszenie i osy, rodzina, do której należą, zginie.

Łapanie szerszeni i os pod koniec lata zazwyczaj nie jest zbyt skuteczne, mimo że owadów jest wtedy bardzo dużo i bardzo dokuczają. Wynika to z faktu, że użycie jakichkolwiek środków odłowu, nawet tych najdoskonalszych, nie gwarantuje człowiekowi schwytania wszystkich członków ogromnej rodziny. W tym czasie pułapki będą działać jedynie jako ogranicznik liczebności szerszeni i os na terenie posesji.

Opinia

„Wiosną otaczam całą moją pasiekę pułapkami na szerszenie. Zwykle robię je z butelek, a jako przynętę używam piwa z cukrem. Próbowałem importowanych pułapek, ale efekt jest ten sam, a kosztują one znacznie więcej. Do czerwca łapią się w nie szerszenie, potem przestają. I tyle, ani razu żaden ul nie ucierpiał”.

Siergiej Pietrowicz, Tuapse

Kolejną istotną zaletą umieszczenia pułapki na posesji właśnie wiosną jest to, że nie pozwoli ona owadom początkowo się tam osiedlić. Osy i szerszenie w pierwszej kolejności wlecą do niej, aby się pożywić, ale nie będą już w stanie wylecieć z powrotem.

 

Środki bezpieczeństwa podczas korzystania z pułapek

A zatem szerszeń lub osa zostały już złapane, niemniej jednak pozostają one niebezpieczne aż do swojej śmierci. Kontakt z pułapką bez obawy przed użądleniem jest możliwy tylko wtedy, gdy owady są martwe. Jeśli osy lub szerszenie jeszcze się poruszają, wystarczy spryskać je dowolnym środkiem do zwalczania karaluchów, a następnie, upewniwszy się, że owady są martwe, przystąpić do opróżniania pułapki.

Należy zachować szczególną ostrożność podczas umieszczania i sprawdzania pułapek znajdujących się w bezpośrednim sąsiedztwie gniazd owadów. W takiej sytuacji szerszenie mogą zaatakować, jeśli uznają, że człowiek zagraża ich gniazdu. Dlatego nie należy umieszczać pułapki bliżej niż 20 m od siedliska owadów, ponieważ na taką odległość osy z łatwością wyczują zapach przynęty, ale nie zaatakują osoby ją umieszczającej.

Opinia

„Jeden nasz sąsiad lubił bawić się takimi rzeczami z szerszeniami. Stawiał butelki, jakieś wiadra. Kiedyś szerszeń wbił mu się w szyję, karetka ledwo zdążyła go przewieźć na reanimację. Żona nie wytrzymała i wezwała straż pożarną. Chłopaki przyjechali, z żartami i przyśpiewkami wynieśli cały złom ze strychu w jego szopie, włożyli gniazdo spod dachu do wiadra i zalali chlorem. I tak je wytępili”.

Andrzej, obwód moskiewski

Przy całej powadze sytuacji związanej z szerszeniami i osami, które zamieszkują w bezpośrednim sąsiedztwie ludzkich domostw, należy pamiętać o najważniejszym – podczas łapania tych owadów nie należy przesadzać i tępić ich tylko dlatego, że istnieją. W naszym kraju szerszeń jest owadem o stale kurczącym się zasięgu, wpisanym do niektórych regionalnych Czerwonych Ksiąg.

A zatem niszczyć te owady należy tylko wtedy, gdy rzeczywiście przeszkadzają w prowadzeniu działalności gospodarczej i stanowią zagrożenie dla człowieka. W pozostałych sytuacjach szerszenie i osy są doskonałymi pomocnikami ogrodników i działkowców w walce ze szkodnikami. Prosimy więc pracować i żyć w zgodzie z naturą.

 

Wykonujemy własnoręcznie pułapkę na osy i szerszenie

 

Plastikowa butelka z syropem w środku jako pułapka do ochrony uli

 

A oto kolejna pułapka na osy i szerszenie z dużej butelki