Aby samodzielnie zabezpieczyć teren przed kleszczami i mieć pewność, że pasożytów nie będzie przynajmniej do końca sezonu, nie potrzeba aż tak wiele: wystarczy wybrać skuteczny środek i prawidłowo opryskać nim posesję. Od tego, jak ściśle zostaną przestrzegane podstawowe zasady takiego zabiegu akarycydowego, zależy, czy ludzie i zwierzęta domowe będą mogli spokojnie spacerować i odpoczywać na terenie przydomowym lub w ogrodzie, nie ryzykując ugryzienia przez nosicieli kleszczowego zapalenia mózgu i boreliozy.
Ważne jest, że kluczowe zasady przetwarzania działki przeciw kleszczom są takie same zarówno w przypadku profesjonalnej, jak i samodzielnej dez akarycyzacji przy użyciu narzędzi dostępnych w każdym gospodarstwie domowym oraz środków, które można kupić w sklepach detalicznych. Można i należy korzystać z doświadczeń i osiągnięć profesjonalnych dezynsektorów, którzy w sezonie zwalczają kleszcze praktycznie codziennie na różnych terenach – od trawników i ogrodów po duże parki i pola.
Sprawdźmy, jakie to są zasady i jakie środki pozwalają na przeprowadzenie zabiegu przeciw kleszczom w sposób maksymalnie skuteczny…
Jak wybrać środek do przetwarzania działki przeciw kleszczom
Co zaskakujące, w Internecie często można spotkać pogląd, że do przetwarzania działek przeciw kleszczom nie można używać insektycydów, ponieważ, rzekomo, kleszcze nie są owadami (insektycydy to środki do zwalczania owadów) i należy stosować tylko specjalne akarycydy.
To błędne przekonanie, na które mogą pozwolić sobie tylko ci „specjaliści”, którzy nigdy w życiu nie przeprowadzali zabiegu przeciw kleszczom, nie wybierali do niego preparatu i nie rozumieją zasad działania takich środków.
Rzecz w tym, że praktycznie wszystkie najskuteczniejsze i najbardziej rozpowszechnione środki do tępienia owadów są równie skuteczne przeciwko kleszczom (pajęczakom). Dlatego często nazywa się je insektoakarycydami. Należą do nich związki z grupy pyretroidów, substancje fosforoorganiczne, karbaminiany, neonikotynoidy i niektóre inne. Nie ma znaczenia, na jakiego stawonoga trafi taki preparat – na karalucha, kleszcza czy stonogę – wszystkie zginą mniej więcej z tą samą szybkością.
Dlatego wiele środków sprzedawanych jako insektycydy doskonale nadaje się również do tępienia kleszczy. Ważne jest tylko, aby spojrzeć na skład – z reguły najskuteczniejsze preparaty do opryskiwania terenu przeciw kleszczom zawierają jako substancję czynną któreś z następujących związków:
- Cypermetryna – działa bardzo szybko, preparaty na jej bazie są stosunkowo niedrogie, większość z nich nie ma silnego nieprzyjemnego zapachu. To jeden z najbardziej preferowanych akarycydów do opryskiwania ogrodu lub trawnika na działce. Przykłady preparatów – Medilis-Cyper, Gardex przeciw kleszczom na działkę, Akaritoksyk, Ekstermin-C, Bryza;
- Karbofos (inaczej malation) – wysoko skuteczny, bardzo niedrogi, dobrze dostępny w sprzedaży, szeroko stosowany do tępienia szkodników w sadzie i ogrodzie, dlatego zwykle znajduje się w gospodarstwie działkowym. Preparaty na jego bazie – Karbofos, Fufanon, Duplet;
- Deltametryna – substancja z tej samej klasy co cypermetryna. Wysoko skuteczna przeciwko kleszczom, stosowana w środkach odstraszających i pułapkach na kleszcze. Jest substancją czynną preparatów Biorin i Total;
- Fention, związek fosforoorganiczny, wywołuje szybki efekt paraliżujący i jest często stosowany do zwalczania pasożytów odpornych na inne preparaty. Przykłady preparatów – Palacz, Dobrochim-Fos, Medilis-Super, Sulfoks;
- Lambda-cyhalotrynę, cechującą się szczególnie szybkim działaniem i szerokim spektrum aktywności. Doświadczeni dezynsektorzy informują, że preparaty na jej bazie dosłownie «wypalają» wszystko, co żywe, tam gdzie roztwór trafia na ziemię lub trawę. Dlatego, nawiasem mówiąc, należy z takich środków korzystać bardzo ostrożnie, aby nie wyniszczyć masowo pożytecznych stworzeń – chrząszczy drapieżnych, pszczół, pająków. Przykłady preparatów na bazie lambda-cyhalotryny to Abzats, Lambda-Zone i inne.
Dużą grupę stanowią również środki zawierające w swoim składzie kilka substancji z różnych klas. Na przykład Akarocyd na bazie cypermetryny i fentionu, Agran (chloropiryfos i cypermetryna), Adamant (cypermetryna i malation).
Uważa się, że ich stosowanie jest korzystniejsze niż używanie monopreparatów, jednak przy opryskiwaniu terenu przeciwko kleszczom nie zawsze ma to znaczenie. Chodzi o to, że środki z kilkoma substancjami czynnymi są najbardziej poszukiwane przeciwko owadom, które często są zwalczane w mieszkaniach i mogą być odporne na ten czy inny składnik. Prawdopodobieństwo rozwoju takiej odporności u kleszczy z rodzaju Ixodes na danym terenie jest praktycznie wykluczone ze względu na ich stosunkowo małą liczebność i rzadkość samych zabiegów.
To ciekawe
Czasami właściciele działek szukają środków, którymi opryskiwano lasy przeciwko kleszczom w ZSRR. Przy tym dość naiwnie zakładają, że takie preparaty są znacznie skuteczniejsze niż nowoczesne akarycydy – przecież w czasach ZSRR kleszcze w lasach były zwalczane i rzadko kogo niepokoiły. Logiczne jest więc przypuszczenie, że to właśnie dzięki wysokiej skuteczności takich zabiegów ani kleszcze, ani kleszczowe zapalenie mózgu czy borelioza nie stanowiły realnego problemu. W rzeczywistości nie jest to do końca prawdą. Po prostu ani kleszcze, ani infekcje odkleszczowe w ZSRR nie były tak powszechnie znane jak dziś – z powodu mniejszej dostępności informacji oraz faktu, że związek samych infekcji z kleszczami został ustalony dopiero w latach 60. XX wieku. Dodatkowo, ze względu na mniejszą liczbę pojazdów i ludzi spędzających czas na łonie natury było znacznie mniej niż obecnie, a przez to i ukąszenia zdarzały się rzadziej.
Preparat, którym opryskiwano lasy w ZSRR i niektórych innych krajach – dobrze znany DDT – okazał się niezwykle niebezpieczny i cały świat zgodził się zaprzestać jego stosowania. Nowoczesne insektycydy na bazie pyretroidów i związków fosforoorganicznych są równie skuteczne jak DDT, ale znacznie bezpieczniejsze dla ludzi i zwierząt.
Ogólnie rzecz biorąc, do pielęgnacji małych działek, trawników, rabat kwiatowych i ogródków przed domem warto stosować środki dostępne w małych opakowaniach. Na większych powierzchniach można używać preparatów, które łatwo kupić od razu w dużym opakowaniu.
Natomiast kupowanie gotowych do użycia środków w butelkach z rozpylaczem lub aerozolach jest zazwyczaj nieopłacalne: litrem takiego środka można opryskać 2-3 ary, a kosztuje on tyle, ile wynosi cena koncentratu do oprysku hektara powierzchni.
Uwaga
Środki owadobójczo-roztoczobójcze mogą być używane do oprysku działki nie tylko przeciw kleszczom, ale także przeciw komarom, mrówkom ogrodowym, mszycom i przędziorkom. Jednak w przypadku takiej kompleksowej walki należy uwzględnić biologię stawonogów, z którymi zamierzamy walczyć. Na przykład, aby wytępić komary, należy przede wszystkim zniszczyć ich larwy w zbiornikach wodnych i pojemnikach ze stojącą wodą. Aby zniszczyć mrówki, należy znaleźć wejścia do mrowiska i je opryskać, a przeciw przędziorkom należy wybierać takie środki, które nie będą gromadzić się w owocach i jagodach.
Domowe sposoby na niszczenie kleszczy są mało skuteczne. Próby wytępienia pasożytów na działce bez użycia chemii są prawie zawsze skazane na niepowodzenie, ponieważ kleszcze są odporne na wiele naturalnych środków, a sposoby stosowania domowych preparatów są zazwyczaj nieskuteczne i nie uwzględniają biologii pasożytów. Dlatego lepiej nawet nie próbować zwalczać kleszczy na działce za pomocą wywaru z łusek cebuli, roztworu sody czy octu.
Zazwyczaj domowe środki są stosowane głównie w przekonaniu, że ich użycie będzie bezpieczne dla ludzi i zwierząt domowych. Jest to błędne przekonanie. Z powodu nieskuteczności takich środków, po ich zastosowaniu na działce pozostają kleszcze, które nadal stanowią poważne zagrożenie zarówno dla ludzi, jak i ich pupili. Prawidłowe stosowanie skutecznych chemicznych akarycydów jest ostatecznie bezpieczniejsze niż używanie domowych metod walki z kleszczami.
Ile preparatu trzeba kupić i ile to będzie kosztować
Większość środków do oprysku terenu przeciw kleszczom sprzedawana jest w formie skoncentrowanej. Zazwyczaj jest to płynny koncentrat emulsji. Aby przygotować z niego roztwór roboczy, którym należy opryskać działkę, środek rozcieńcza się wodą w odpowiednim stężeniu.
Uzyskany roztwór rozpyla się na ziemię, trawę i różne przedmioty, przy zużyciu podanym w instrukcji stosowania konkretnego środka.
Niektóre środki owadobójczo-roztoczobójcze sprzedawane są w formie proszku:
Przed zakupem należy obliczyć wymaganą ilość preparatu, aby nabyć odpowiednią objętość środka.
Rozważmy przykład obliczenia:
- Stężenie preparatu Akarocyd podczas rozcieńczania – 10 ml na 1 litr wody. Zużycie roztworu roboczego podczas opryskiwania działki – 50 ml na 1 mkw. W związku z tym na każde 100 mkw. działki potrzeba 5 litrów roztworu roboczego, czyli 50 ml oryginalnego koncentratu. Akarocyd sprzedawany jest w butelkach o pojemności 1 litra – to wystarcza do opryskania działki o powierzchni 20 arów;
- Zużycie proszku Akarytok – 10 g na 1 litr wody. Zużycie roztworu roboczego – 1 litr na 100 mkw. W związku z tym 1 kg proszku w opakowaniu wystarcza do opryskania 1 ha terenu.
Przeprowadzając takie obliczenia, zawsze należy uwzględniać ilość oryginalnego środka z zapasem. Chodzi o to, że należy opryskać przeciw kleszczom nie tylko trawnik czy ogród, ale także różne elementy dekoracyjne, krawężniki, budynki oraz tereny na zewnątrz ogrodzenia, aby stworzyć strefę buforową. Na to wszystko potrzeba dodatkowej ilości środka – do 20-25% objętości obliczonej wyłącznie na podstawie powierzchni działki.
Zazwyczaj cena preparatu do opryskania działki o powierzchni 6 arów wynosi około 12-16 zł, działki o powierzchni 10 arów – 20-24 zł, a 20 arów – około 40 zł. Dla porównania – cena profesjonalnego opryskania działki o powierzchni 10 arów wynosi około 140 zł.
Sprzęt używany do opryskiwania działki przeciw kleszczom
Do opryskiwania terenu przeciw kleszczom można używać praktycznie dowolnych urządzeń rozpylających – od ręcznych opryskiwaczy ogrodowych po specjalne generatory gorącej mgły. Tych ostatnich używają specjaliści służb dezynsekcji do profesjonalnej akarycydy, ponieważ generator umożliwia opryskiwanie działki z dużą prędkością i gęstszym nanoszeniem środka na krzewy, ziemię i trawę.
Jednocześnie generator gorącej mgły jest dość kosztownym urządzeniem, którego zakup wyłącznie do corocznego opryskiwania działki jest niepraktyczny.
Dlatego do samodzielnego domowego zwalczania kleszczy można użyć tego samego opryskiwacza, którym traktuje się drzewa i krzewy przed szkodnikami. Opryskiwanie nim terenu potrwa dłużej, na każde 100 m² potrzeba około 15-20 minut, ale standardowe obszary o powierzchni do 20 arów można całkowicie oczyścić z kleszczy w ciągu jednego dnia.
Głównym wymaganiem wobec skutecznego opryskiwacza jest formowanie strumienia, którego średnicę można regulować. Zbyt ukierunkowane opryskiwanie nie będzie wygodne, ponieważ zwiększy zużycie preparatu i czas obróbki, ale zbyt „szeroki” strumień w niektórych miejscach nie pozwoli na celowe spryskanie, na przykład, szczelin wzdłuż krawężników.
Standardowe opryskiwacze pompowe używane do opryskiwania drzew i krzewów są w pełni odpowiednie do opryskiwania terenu przeciw kleszczom. Urządzenia Żuk, Gardena, Frut z pojemnością zbiornika 5 litrów można uznać za optymalne; ręczne opryskiwacze przeznaczone do trzymania w dłoni są akceptowalne, ale znacznie mniej wygodne.
Przygotowanie roztworu do opryskiwania
Sposób rozcieńczania danego środka w wodzie jest zwykle opisany na opakowaniu, a procedura nie stanowi żadnych trudności. W tym miejscu warto jedynie przestrzegać kilku zaleceń:
- Należy wlewać (lub wsypywać) preparat do wody, a nie odwrotnie;
- Wybraną objętość koncentratu lepiej rozpuszczać i używać porcjami. Często zdarza się sytuacja, gdy obliczona ilość preparatu okazuje się nadmierna i część już przygotowanego środka pozostaje niewykorzystana. Jeśli podzieli się cały środek na 4-5 porcji i przygotuje je kolejno po opryskaniu części terenu, ostatnie porcje w razie potrzeby można zmniejszyć;
- Jeśli w instrukcji podano nie konkretne proporcje ilości koncentratu i wody, ale zakres (na przykład 100-150 ml na 1 litr wody), to preferowane jest użycie większej ilości środka. Taki roztwór będzie bardziej skuteczny;
- Zarówno rozcieńczanie preparatu, jak i wlewanie go do opryskiwacza należy wykonywać na zewnątrz, uprzednio zakładając respirator i rękawice.
Niewykorzystanych resztek roztworu nie wolno wylewać po prostu na ziemię, na pryzmę kompostową ani do toalety letniej. We wszystkich tych miejscach środek może zabić bezkręgowce reducenty, odgrywające ważną rolę w odnowie gleby i przetwarzaniu odpadów (na przykład larwy much i różne chrząszcze). Do utylizacji resztek środka lepiej opryskać nim teren na zewnętrznej stronie granicy działki, wzdłuż obwodu.
Przygotowanie terenu do dezakaryzacji
Bezpośrednio przed zabiegiem teren należy starannie przygotować. Zwiększy to skuteczność procedury i pozwoli na bardziej ekonomiczne wykorzystanie środka.
Po pierwsze, z trawnika, rabat kwiatowych, łąk, miejsc odpoczynku oraz z otwartej gleby należy usunąć wszystkie śmieci, odpady i niepotrzebne konstrukcje.
Po drugie, przed zabiegiem trawnik najlepiej skosić. Im krótsza trawa, tym mniej cieczy roboczej będzie potrzebne do jej oprysku i tym łatwiej będzie dotrzeć tą cieczą do gleby, na której mogą znajdować się kleszcze. Skoszoną trawę należy usunąć przed opryskiem trawnika.
Podobnie, z trawnika, rabat kwiatowych i innych miejsc na działce, które będą poddawane zabiegowi, należy usunąć zeszłoroczne opadłe liście. To właśnie pod nimi zimują kleszcze, wraz z liśćmi część pasożytów można po prostu wyrzucić, a pozostałe pozostaną bez osłony, co ułatwi ich zwalczanie.
Po trzecie, należy udrożnić dojścia do wszystkich budynków na posesji, do różnych dużych przedmiotów (np. ławek) oraz do ogrodzenia, aby podczas oprysku można było łatwo nanieść preparat na ziemię i trawę.
Po czwarte, w otwarte miejsce należy wynieść budę dla psa. W niej i wokół niej mogą kryć się kleszcze, które żerowały na pupilu, dlatego budę i miejsce pod nią należy opryskać ze szczególną starannością.
Wreszcie, to samo należy zrobić w strefie buforowej – w pasie o szerokości 5–10 metrów od granicy działki. Tutaj również nie powinno pozostać śmieci, odpadów, zeszłorocznych opadłych liści ani wysokiej trawy.
Następnie należy koniecznie sprawdzić prognozę pogody. Zabieg na terenie można przeprowadzić nie wcześniej niż dwa dni po ostatnich opadach i nie później niż dwa dni przed spodziewanymi opadami. W przeciwnym razie istnieje ryzyko, że preparat zostanie spłukany z trawy i nie uda się wytruć wszystkich kleszczy.
Uwaga
Samo rozcieńczanie środka wodą ma sens dopiero po sprawdzeniu prognozy pogody. Producenci niektórych preparatów nie zalecają przechowywania ich po rozcieńczeniu dłużej niż dobę (nie gwarantują skuteczności środka przy przechowywaniu dłuższym niż jeden dzień po rozcieńczeniu wodą).
Prawidłowo przeprowadzamy zabieg na terenie przeciw kleszczom
Podczas zabiegu na terenie w pierwszej kolejności opryskuje się miejsca, na których rośnie trawa. Tutaj oprysk powinien być ciągły, tak aby „pasma” lub „plamy” gleby i trawy, na które trafia środek, zachodziły na siebie krawędziami.
W analogiczny sposób opryskuje się rabaty kwiatowe, niskie krzewy, elementy dekoracyjne (np. rośliny w donicach lub skalniaki) oraz obrzeża. Na te obiekty środek nanosi się do wysokości 40-50 cm. Jeśli kwiaty na rabacie są niższe, należy je opryskać na całej wysokości.
Różne przedmioty wkopane w ziemię należy opryskiwać w taki sposób, aby preparat wnikał w szczeliny między nimi a gruntem, ponieważ w takich szczelinach kleszcze chowają się na noc.
Szczególnie dokładnie należy opryskać budę dla psa lub wybieg dla psa, ponieważ to właśnie tam może znajdować się większość kleszczy na posesji. Budę należy opryskać zarówno z zewnątrz, jak i od wewnątrz – tak, aby środek dostał się we wszystkie szczeliny między deskami. Miejsce, na którym stała buda, lub podłogę wybiegu również należy pokryć środkiem.
W analogiczny sposób opryskuje się strefę buforową za ogrodzeniem oraz samo ogrodzenie z obu stron do wysokości 50 cm.
Uwaga
Wskazane jest również podjęcie działań zapobiegających przedostawaniu się gryzoni na teren posesji. We wszystkich budynkach gospodarczych i w piwnicy domu należy regularnie łapać myszy, norniki i szczury; w idealnej sytuacji na posesji powinien mieszkać kot, który zabezpieczy cały teren przed gryzoniami. To właśnie myszy i szczury przynoszą na posesję kleszcze (na swoim ciele), a te kleszcze, po nasyceniu się i odczepieniu na posesji, pozostawią tu swoje potomstwo, które już pod koniec lata zacznie kąsać ludzi, koty i psy.
Środki bezpieczeństwa podczas oprysku
Podczas samodzielnego opryskiwania posesji bardzo ważne jest przestrzeganie środków bezpieczeństwa, aby zagwarantować, że stosowany akarycyd nie zaszkodzi ani osobie wykonującej oprysk, ani innym osobom znajdującym się na posesji, ani zwierzętom domowym.
W tym celu należy:
- Usunąć z posesji na czas oprysku wszystkie osoby, z wyjątkiem osoby wykonującej oprysk, oraz wszystkie zwierzęta domowe;
- Osoba wykonująca oprysk powinna założyć odzież z długimi rękawami i nogawkami zakrywającymi nogi do kostek, rękawice, czapkę, okulary i respirator (konkretnie respirator przeznaczony przynajmniej do dezynfekcji medycznej, ale na pewno nie zwykły gazik z apteki);
- Środek należy rozcieńczać w rękawicach i respiratorze;
- Podczas oprysku należy ustawić dyszę rozpylającą opryskiwacza tak, aby strumień preparatu był wystarczająco długi, a maksymalna ilość środka trafiała na trawę i ziemię, nie unosząc się w powietrze.
Proszę zwrócić uwagę, jak ubrani są ludzie profesjonalnie zajmujący się dezynsekcją terenów (zobacz zdjęcie poniżej):
Jeżeli podczas opryskiwania u osoby wykonującej zabieg pogorszy się samopoczucie i pojawią się objawy zatrucia – zawroty głowy, nudności – należy natychmiast przerwać zabieg, opuścić obszar poddawany zabiegowi, zdjąć respirator i zaczerpnąć świeżego powietrza, przepłukać usta i nos wodą. Jeżeli stan się nie poprawia, należy skontaktować się z lekarzem.
Podczas zabiegu ważne jest, aby preparat nie dostał się na kwitnące drzewa i krzewy (tutaj masowo giną pszczoły), do studni, misek i poideł dla zwierząt domowych.
Kiedy można wejść na teren bez obawy o zatrucie środkiem
W ciepłą, słoneczną pogodę preparat wysycha na trawie w ciągu 3-4 godzin. W tym czasie na obszar poddany zabiegowi nie powinny wchodzić ani ludzie, ani zwierzęta domowe. Następnie można wejść na teren i sprawdzić, czy środek wysechł. Wystarczy przejść po trawie w butach i zobaczyć, czy nie zmoknie. Jeśli nie zmokła, to na teren mogą wejść ludzie i zwierzęta. Od tego momentu można prowadzić normalne życie.
Po wyschnięciu preparaty akarycydowe nie stanowią już zagrożenia ani dla ludzi, ani dla kotów, ani dla psów. Co więcej, gdy następnego dnia na trawie poddanej zabiegowi pojawi się rosa, środek nadal nie będzie toksyczny dla mieszkańców terenu.
Uwaga
Oczywiste jest, że nie ma sensu opryskiwać przeciw kleszczom, na przykład, polany w lesie, na której planowany jest piknik. Po pierwsze, taki zabieg wymagałby skoszenia całej trawy na polanie i opryskania jej środkiem, co zajęłoby co najmniej jeden pełny dzień pracy. Po drugie, odpoczynek na tej polanie tego samego dnia nie byłby możliwy. Dlatego do wypoczynku w lesie rozsądniej jest stosować proste środki ochrony indywidualnej przed kleszczami – repelenty i specjalną odzież.
Częstotliwość przeprowadzania zabiegów
Organizacje, które wśród innych prac wykonują również akarycydowe zabiegi na terenach, zwalczają kleszcze kilka razy w roku. Na niektórych terenach trzeba wykonać 2-3 zabiegi w ciepłym sezonie, na innych wystarczy jeden zabieg w roku, aby mieć pewność, że kleszczy tam nie będzie.
Z reguły wiosenny zabieg uważany jest za podstawowy. Przy odpowiedzialnym podejściu właściciela posesji jest on przeprowadzany corocznie, niezależnie od tego, czy na terenie zostaną znalezione kleszcze, czy nie. Sądząc po opiniach i statystykach pracy służb dezynsekcji, przy regularnym przeprowadzaniu takiego zabiegu raz w roku przez 2-3 lata, kleszcze na posesji przestają być w ogóle znajdowane. Każdy kolejny zabieg gwarantuje niezawodną ochronę terenu przed przypadkowo przyniesionymi pasożytami.
Taki wiosenny zabieg przeprowadza się w kwietniu-maju, w zależności od szerokości geograficznej, gdy temperatura powietrza w ciągu dnia stabilnie przekracza 10°C, ale drzewa owocowe jeszcze nie kwitną.
Jeśli wcześniej na posesji nie przeprowadzano zabiegów, albo jeśli posesja znajduje się na silnie zakleszczonym terenie, a pasożyty w ciągu sezonu mogą przedostawać się na nią w dużych ilościach, konieczne jest przeprowadzenie kilku zabiegów w sezonie. W takim przypadku harmonogram prac wygląda następująco:
- Pierwszy zabieg przeprowadza się w kwietniu-maju, gdy średnia temperatura powietrza w ciągu dnia wzrośnie do +10°C;
- Drugi zabieg przeprowadza się 2 miesiące po pierwszym, zazwyczaj na początku lipca;
- Trzeci zabieg przeprowadza się tylko ze wskazań akarologicznych, to znaczy w przypadku wykrycia kleszczy na posesji. Zwykle ma to miejsce pod koniec sierpnia – na początku września, w okresie masowego wylęgu larw kleszczy lub podczas sezonowego linienia nimf i ich przygotowania do zimowania.
Zazwyczaj dwa lub trzy takie zabiegi są potrzebne tylko w pierwszym roku. W kolejnych latach wystarczy opryskiwać posesję tylko wiosną, aby niszczyć przypadkowo znajdujące się tu kleszcze i nie dopuszczać do ich rozmnażania latem.
W skomplikowanych sytuacjach może być wymagane częstsze przeprowadzanie prac deratyzacyjnych. Na przykład działki znajdujące się w lesie lub graniczące bezpośrednio z pastwiskami dla bydła, albo ogrody, przez które przebiegają trasy przemieszczania się dzikich zwierząt, zarażają się kleszczami bardzo szybko – dosłownie w ciągu dwóch-trzech tygodni po zabiegu. Ale ich samodzielne opryskiwanie jest już niecelowe.
Zazwyczaj, jeśli jest to posesja przydomowa, jej właściciele podpisują umowę ze służbą dezynsekcji na regularne zabiegi, co pozwala obniżyć cenę i uczynić taką ochronę stosunkowo niedrogą. Jeśli natomiast jest to sad lub ogród, w którym nie trzeba bywać zbyt często, warto w ogóle ich nie opryskiwać, a po przyjeździe po prostu podejmować skuteczne środki ochrony przed kleszczami.
Pozbywamy się kleszczy z działki letniskowej: samodzielny zabieg na posesji
Oprysk przeciw kleszczom: jak giną pod wpływem środka roztoczobójczego
